A A A

Systemy oznaczania stali

Stan obróbki cieplnej (stan OC)
W tych wypisach z nazewnictwa pragnę zwrócić uwagę na bardzo ważny parametr jakim jest stan obróbki cieplnej zamawianego wyrobu hutniczego. Należy przypomnieć, że stal jest materiałem, który może występować w kilku stanach OC i w każdym ma inne własności. Ta odmienność stanów OC i towarzyszących im różnych własności – stanowi wyrafinowaną wiedzę materiałową decydującą często o powodzeniu/niepowodzeniu produkcji.

Przykład stali łożyskowej 100Cr6:
100Cr6 – w stanie surowym– nie nadaje się do skrawania
– nie nadaje się do eksploatacji jako element łożyska
– nadaje się do przeróbki plastycznej, np. kucie na gorąco
100Cr6 – w stanie zmiękczonym (>200HB)– nadaje się do skrawania
– nie nadaje się do eksploatacji
100Cr6 – hart+odpuszcz. >60HRC– nie nadaje się do skrawania
– nadaje się do eksploatacji


Katalogi i certyfikaty nazywają też stan OC (heat treatment condition) zamienną nazwą: stan dostawy (delivery condition).

Nazewnictwo wg EN przewiduje używanie następujących symboli ze znakiem plusa (+) które definiują stan OC (inaczej stan dostawy), np.
+ U lub bez znakubez obróbki cieplnej (stan surowy)
+ Awyrób wyżarzony zmiękczająco
+ ACwyrób wyżarzony sferoidyzująco (czyli zmiękczająco)
+Nwyrób po normalizowaniu lub walcowany normalizująco
+ NTwyrób po normalizowaniu z wysokim odpuszczaniem
+ QTwyrób ulepszony cieplnie; (quenching&tempering)
+ Pwyrób utwardzony wydzieleniowo (precipitation hardening)

UWAGA. Stan surowy jest też jakimś stanem OC

Przykłady stanów obróbki cieplnej w nazewnictwie stali wg EN - proszę prześledzić wspólnie z autorem:
C35E+QTstal węglowa 0,35%C; wyrób po ulepszaniu cieplnym*
P355GH +N stal na urządzenia/rurociągi ciśnieniowe; wyrób po normalizowaniu
13CrMo4-5 +NTdawne 15HM; wyrób po normalizowaniu z wysokim odpuszczaniem
38MnVS6 +Pstal niskostopowa Mn-V, wyrób utwardzony wydzieleniowo w hucie
GP240GH +QTstaliwo na urządzenia/rurociągi ciśnieniowe; wyrób po ulepszaniu*
100Cr6 +ACstal na łożyska toczne po wyżarzaniu sferoidyzującym (zmiękczona)
* - ulepszanie cieplne to hartowanie z wysokim odpuszczaniem (Quenching & Tempering)

Opracowanie: K.Kotkowski
Wszelkie prawa zastrzeżone!
Strony: « Poprzednia 1 2 3 4 5